Sakarya’da Gezilecek En İyi 9 Yer: Sapanca’dan Taraklı’ya Tarih ve Doğa Rehberi

Sakarya’da okuyorsan, yolun bir hafta sonu buraya düşecekse ya da İstanbul’dan kısa bir kaçamak arıyorsan, şehir sandığından çok daha fazlasını sunuyor. Sakarya Büyükşehir Belediyesi’nin verilerine göre il, İstanbul’a 148, Kocaeli’ye 37, Bursa’ya 158 km uzaklıkta. Bizans köprülerinden Osmanlı konaklarına, göl kıyısından Karadeniz sahiline kadar dokuz durakta topladık.

1) Justinianus Köprüsü (Beşköprü), Serdivan

Doğu Roma (Bizans) İmparatoru Justinianus döneminde, 6. yüzyılın ortasında yapılan taş köprü, Anadolu’daki en etkileyici Bizans yapılarından biri sayılıyor. Halk arasında “Beşköprü” olarak bilinen köprü yaklaşık 430 metre uzunluğunda ve 10 metre genişliğinde. Tarihçi Prokopios, burada daha önce sık sık sele kapılan ahşap bir duba köprü bulunduğunu yazmıştı.

İlginç bir ayrıntı: Sakarya Nehri’nin bugünkü yatağı köprünün yaklaşık 3 km doğusunda; köprünün altından artık Sapanca Gölü’nden gelen Çark Deresi akıyor. Köprü UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi’nde yer alıyor ve restorasyon çalışmaları yapıldı. Fotoğraf için en güzel ışık gün batımına yakın saatlerde.

2) Taraklı ve tarihi evleri

Tarihi İpek Yolu üzerindeki Taraklı, yaklaşık 300 yıllık ve hâlâ kullanılan konaklarıyla Sakarya’nın en fotojenik ilçesi. Uluslararası “Cittaslow” (Sakin Şehir) ağının üyesi. Dar sokaklarda yürüyüş, tarihi Yunus Paşa Camii, kaplıcalar ve çevredeki kanyonlar bir günlük gezi için yeterince sebep. Hafta sonu kalabalık olabileceği için erken saatte gitmek iyi bir fikir.

3) Sapanca Gölü

Şehir merkezinden yaklaşık yarım saat uzaklıktaki Sapanca Gölü, hem manzarası hem de kıyısındaki yürüyüş ve piknik alanlarıyla Sakarya’nın en bilinen yeri. Göl aynı zamanda ilin en önemli içme suyu kaynaklarından biri; bu yüzden kıyıda çöp bırakmamak ve göle zarar verecek davranışlardan kaçınmak ayrıca önemli. Gölün Kocaeli sınırındaki Maşukiye tarafı, şelaleleri ve piknik alanlarıyla doğa yürüyüşleri için sık tercih ediliyor.

4) Vecihi Kapısı, Sapanca

Sapanca’daki Vecihi Kapısı, Kemer Mezarlığı’na açılan Osmanlı dönemi bir kapı. Yerel kaynaklar, bölgedeki İpek Yolu ticaretiyle bağlantılı olarak yapıldığını ve özgün hâliyle günümüze ulaştığını aktarıyor. Göl gezisini kısa bir tarih molasıyla birleştirmek için iyi bir durak.

5) Paşalar Kalesi, Geyve

Pamukova ve Geyve ovalarına hâkim bir tepede yer alan Paşalar Kalesi, Bizans dönemine uzanan bir geçmişe sahip. Yerel basında, kalenin 1314’te Osman Gazi döneminde Osmanlı topraklarına katıldığı ve eski adının Karaceyş Kalesi olduğu aktarılıyor. Ne yazık ki kale defineciler yüzünden ciddi zarar görmüş durumda ve özgün yapının ancak küçük bir kısmı ayakta. Ziyaret edersen yapıya zarar verecek hiçbir şey yapmamaya, taşları yerinden oynatmamaya özen göster. Manzara ise yürüyüşe değer.

6) Acarlar Longozu ve Karasu çevresi

Karasu ve Kaynarca ilçeleri sınırındaki Acarlar Longozu, Sakarya Büyükşehir Belediyesi’ne göre Türkiye’nin en büyük tek parça longoz (su basar) ormanı. 243 kuş türüne ev sahipliği yapması onu Avrupa’nın en zengin kuş yaşam alanlarından biri yapıyor. Dürbününü alıp sabah erken saatlerde gitmek kuş gözlemi için en iyisi.

Bölgeye ilişkin yerel tanıtımlarda Karasu’daki Pandovicca Mağarası da sarkıt ve dikitleriyle anılıyor. Mağara hakkında resmî bir kaynakta ayrıntılı bilgi bulamadık; gitmeyi düşünüyorsan ulaşım ve güvenlik durumunu önceden yerelden teyit et ve tek başına girme.

7) Karasu ve Karadeniz sahilleri

Sakarya’nın kuzeyi Karadeniz’e açılıyor. Karasu, Kocaali ve Kaynarca sahilleri yazın kalabalıklaşıyor. Belediyenin bilgisine göre Karasu’daki Sahil Park ve 32 Evler plajları uluslararası Mavi Bayrak ödülü aldı. İnce kumu ve kum zambaklarıyla bilinen sahil, sınav sonrası bir günlük deniz kaçamağı için ideal. Karadeniz’de akıntılar güçlü olabilir; yalnızca cankurtaranın bulunduğu ve yüzmeye izin verilen alanlarda denize gir.

8) Macera: Kırantepe’de yamaç paraşütü, Melen’de rafting

Serdivan’daki Kırantepe, uluslararası yamaç paraşütü festivallerine ve yarışmalarına ev sahipliği yapıyor. Yeni başlayanlar lisanslı bir pilotla tandem uçuş yapabilir. Uçuş öncesinde firmanın lisansını, sigortasını ve hava koşullarını mutlaka sor.

Suyu sevenler için Sakarya’nın doğusunda, Düzce sınırındaki Melen Çayı rafting turlarıyla biliniyor. Sezon ve su seviyesi yıl içinde değiştiği için önceden bilgi al; kask ve can yeleği olmadan suya girme, yalnızca rehberli turları tercih et.

9) Acelle Yaylası ve Sakarya’nın yaylaları

Sakarya’da 20’den fazla yayla bulunuyor; Akyazı’daki Acelle Yaylası bunların en bilinenlerinden biri. Yeşil çayırları ve serin havasıyla yaz aylarında kamp ve piknik için tercih ediliyor. Yolun bir kısmı engebeli olabileceği için hava durumuna bakmadan yola çıkma, kamp yapacaksan izinli alanları kullan ve ateş yakma kurallarına uy.

Gezi ipuçları

• Grupla git: Arkadaşlarınla araç ve yakıt masrafını paylaşmak ilçelere ulaşımı ucuzlatır.
• İz bırakma: Çöpünü geri getir; özellikle göl ve longoz gibi hassas alanlarda.
• Mevsimi seç: Yaylalar ve sahil için yaz, Taraklı ve köprü için ilkbahar ve sonbahar en keyifli dönemler.

Kaynaklar

• Sakarya Büyükşehir Belediyesi: Sakarya tanıtım kitapçığı
• Wikipedia: Sangarius Bridge (Justinianus Köprüsü)
• Kültür Envanteri: Justinianus Köprüsü
• Yeni Birlik Gazetesi: Paşalar Kalesi haberi
• Milliyet: Sapanca gezilecek yerler

Diğer yazılarımıza göz atmayı unutmayın!